Polština
Akutagawa Ryunosuke (1892-1927) to jedna z najwybitniejszych postaci zycia literackiego Japonii poczatkow XX wieku: pisarz, eseista, dramaturg, a przede wszystkim swietny nowelista. Jego opowiadania tlumaczono na wiele jezykow i adaptowano (slynny film Akiry Kurosawy "Rashomon" nagrodzony Oskarem w 1951 roku). Tworczosc Akutagawy rozwija sie pod wplywem modernizmu: estetyzujaca, psychologistyczna, nastrojowa ("Wiernosc Biseia"), pozniej poddanego ostrej krytyce ("W krainie wodnikow"). Poza nurtem europejskim stale obecna w jego pisarstwie jest tradycja rodzima. Starojaponskie legendy kreslone sa jednak z perspektywy czlowieka wspolczesnego, dotknietego juz moralnym relatywizmem ("W gaszczu", "Dlug wdziecznosci"). Tytulowe opowiadanie zbioru - rodzaj duchowego pamietnika - zaskakuje nowatorstwem formalnym: stosujac kompozycje otwarta, afabularna, przypominajaca niekiedy narracje filmowa, autor osiaga tu kondensacje tresciowa przez lapidarnosc i impresyjnosc wyrazu. Akutagawa owladniety obsesja nieuniknionej choroby umyslowej popelnia samobojstwo w trzydziestym piatym roku zycia.
